سن میانگین مادران ایرانی در زمان نخستین زایمان به چه میزان میرسد؟
مرضیه وحید دستجردی در خلال همایش ملی معاونان تحقیقات و فناوری دانشگاههای علوم پزشکی که در دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی برگزار شد، اعلام کرد که بر اساس محاسبه نرخ باروری کل به کارگیری روش مستقیم و استفاده از دادههای موجود در پایگاه اطلاعات جمعیت کشور، نرخ باروری از ۱.۵۸ در سال ۱۴۰۰ به ۱.۴۴ در سال ۱۴۰۳ به ثبت رسیده است.
او با اشاره به اینکه مقام معظم رهبری نخستین بار در سال ۱۳۹۲ دغدغه جمعیتی را در کشور مطرح کردند، بر لزوم اقدام رئیس جمهور برای فعال شدن نهادهای اجرایی جهت رویارویی با چالشهای جمعیتی تأکید کرد.
دستجردی در توضیح هرم جمعیتی و نتایج ناشی از انجام پیمایشها به منظور بررسی وضعیت جمعیت در کشور، بر اولویتگذاری پژوهشهای کاربردی در زمینه فرزندآوری و ازدواج تأکید کرد.
دبیر ستاد ملی جمعیت به اهمیت فرصتهای همافزا در تحقیقات مؤثر اشاره کرده و خاطرنشان کرد که شناسایی موانع فرزندآوری و همچنین مطالعه دلایل تمایل و عدم تمایل نسبت به این موضوع، از اولویتهای پژوهشی اصلی محسوب میشود.
او همچنین به ترتیب اهمیت پژوهش درباره عوامل مؤثر بر گرایش به فرزندآوری و نقش حمایتهای اجتماعی، موانع و چالشهای موجود در ازدواج، تأثیر سیاستهای تشویقی بر ازدواج و فرزندآوری، نظرات مجردین با سنین مختلف درباره ازدواج و فرزندآوری و تأثیر چالشهای مالی و اقتصادی بر تمایل به ازدواج اشاره کرد و این موارد را از دیگر اولویتهای پژوهشی در حوزههای جمعیتی، فرزندآوری و ازدواج برشمرد.
دستجردی با ارایه گزارشی درباره روند ولادتهای ثبت شده از سال ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۳، یادآور شد که در سال ۱۴۰۳ تعداد ۹۷۹ هزار و ۹۲۳ ولادت به ثبت رسیده که این رقم نسبت به مدت مشابه سال قبل ۷.۴ درصد کاهش را نشان میدهد.
وی در ادامه به تشریح روند ولادتها پرداخت و بیان کرد که در سال ۱۴۰۳ بیشترین کاهش درصد ثبت ولادت متعلق به استانهای کهگیلویه و بویراحمد با منفی ۱۲ و ۹ دهم، خراسان شمالی با منفی ۱۱ و ۶ دهم، و گلستان با منفی ۱۱ و سه دهم است؛ در حالی که کمترین کاهش مربوط به استانهای سمنان با منفی یک، یزد با منفی ۲ و چهار دهم، و قم با منفی ۳ و دو دهم بوده است.
به گفته دستجردی، میانگین سنی مادران در نخستین زایمان در سال ۱۴۰۳ به ۲۷ و نیم سال رسیده است.
دبیر ستاد ملی جمعیت به معرفی آمارهایی در مورد نسبتهای تجرد در مناطق شهری و روستایی پرداخت و گفت: طبق نتایج پیمایش انجام شده، نسبت تجرد در دختران روستایی بیشتر از دختران شهری است، در حالی که این روند در مردان معکوس بوده و نسبت تجرد پسران در مناطق شهری بالاتر از مناطق روستایی است؛ به طوری که مهاجرت مردان به عنوان علت اصلی تجرد دختران در مناطق روستایی شناخته میشود.
او اضافه کرد: نتایج پیمایش ملی انجام شده درباره تمایلات و رفتار فرزندآوری ایرانیان در زمستان ۱۴۰۳ نشان میدهد که گروه سنی ۲۰ تا ۲۴ سال از بالاترین تمایل به فرزندآوری برخوردارند و گروه سنی ۴۵ تا ۴۹ سال از کمترین تمایل.
دستجردی ادامه داد که به طور کلی، با افزایش سن ازدواج، تمایل به فرزندآوری نیز افزایش مییابد؛ اما در میان افرادی که در سنین بالای ۴۰ سال ازدواج کردهاند، تفاوتها بین زنان و مردان به چشم میخورد به طوری که در این رده سنی تمام زنان تمایل به فرزندآوری دارند، در حالی که تنها ۲۰ درصد از مردان حاضر به فرزندآوری هستند که این میزان نسبت به سایر گروههای سنی مردان پایینتر است.
وی در خاتمه از دانشگاهیان علوم پزشکی خواست تا با تمرکز بر پژوهشها در زمینه جمعیت، فرزندآوری و ازدواج، در حل چالشهای جمعیتی کشور سهیم شوند.
