بین ۳۰ تا ۵۰ درصد موارد سرطان قابل جلوگیری است / اهمیت پیشگیری برای مردم مورد توجه قرار گیرد
رئیس اداره سرطان وزارت بهداشت بر اهمیت شناسایی و جلوگیری از عوامل خطر مرتبط با بروز سرطان تأکید کرد و خاطرنشان ساخت: اگرچه آمار و ارقام برای تصمیمگیرندگان از اهمیت بالایی برخوردارند، اما چیزی که برای جامعه ضروری است، آگاهی از عوامل ریسک، نشانههای هشداردنده و اصلاح شیوه زندگی است؛ زیرا بخش عمدهای از سرطانها قابل پیشگیری یا مدیریت هستند.
دکتر مریم بهشتیان – رئیس اداره سرطان وزارت بهداشت در مصاحبهای با ایسنا، ضمن تأکید بر اهمیت توجه به عوامل خطر زایی سرطانها، اعلام کرد که ریسکفاکتورها باید محور توجه باشند. او افزود که هرچند دادههای مربوط به آمار سرطانها به شدت مهم بوده و میتوانند راهنمایی برای سیاستگذاران و طراحان برنامههای درمانی، به ویژه در حیطه سرطان به حساب آیند، اما آنچه برای عموم مردم ضروری است، آگاهی نسبت به ریسکفاکتورها و اجتناب از عوامل خطر است.
وی ادامه داد: شناخت نشانههای هشداردنده سرطان که شامل تودههای غیرطبیعی، خونریزیهای غیرعادی، کاهش وزن غیرقابل توضیح، تغییرات پایدار در اجابت مزاج، زخمهای درمانناپذیر و سرفه یا تغییرات طولانیمدت در صداست، بایستی در کانون توجه عموم قرار گیرد.
رئیس اداره سرطان وزارت بهداشت در خصوص تأثیر شرایط جوی بر بروز سرطانها بیان کرد: مطالعات نشان دادهاند که آلودگی هوا، کیفیت آب و برخی از مواجهات شغلی میتوانند در بروز انواعی از سرطانها دخیل باشند، اما باید در نظر داشت که سرطان یک بیماری چندعاملی است و نمیتوان آن را به یک عامل محیطی خاص محدود کرد.
بهشتیان با تأکید بر اینکه سیاستگذاری و برنامهریزیها باید به کاهش عوامل خطر مرتبط با سرطان و کاهش میزان مواجهه با این عوامل اختصاص یابند، اظهار داشت.
وی همچنین در مورد نقش وراثت و عوامل ژنتیکی در بروز سرطانها گفت: بر اساس شواهد علمی، تنها بین پنج تا ده درصد از سرطانها ریشه ارثی دارند، اما تقریباً تمامی سرطانها ناشی از تغییرات ژنتیکیاند. در واقع، سرطانها نتیجه تعامل بین عوامل ژنتیکی، محیطی و رفتاری هستند.
رئیس اداره سرطان وزارت بهداشت به تشریح عوامل محیطی و رفتاری مؤثر در بروز سرطانها پرداخته و مواد زیر را از جمله مهمترین این عوامل دانست: مصرف دخانیات، رژیم غذایی نامناسب، کاهش میزان مصرف میوه و سبزیجات، استفاده از فستفودها، چاقی، کمتحرکی، مصرف الکل، آلودگی هوا، تماس با برخی مواد شیمیایی و برخی عفونتها.
بهشتیان به چالشهای آگاهسازی عمومی نیز اشاره کرده و بیان داشت: یکی از معضلات اساسی، سطح پایین سواد سلامت جامعه در خصوص سرطانها است. همچنان در برخی از مناطق جامعه، سرطان به عنوان بیماریای غیرقابل پیشگیری تلقی میشود که هممعنای با درمانهای سخت، دیرهنگام و غیرقابل علاج است.
وی ادامه داد: در حالی که امروزه بین ۳۰ تا ۵۰ درصد از سرطانها قابل پیشگیریاند یا در صورت تشخیص زودهنگام، قابل مدیریت خواهند بود. بنابراین، افزایش آگاهی مردم باید فراتر از صرف اطلاعرسانی باشد و به توانمندسازی آنان برای شیوه زندگی سالم و شیوههای پیشگیرانه منجر گردد.
رئیس اداره سرطان وزارت بهداشت همچنین یادآور شد که میزان پایین مشارکت مردم در برنامههای غربالگری سرطان از دیگر چالشهای اساسی در این بخش است و بیان کرد: افزایش همکاری عمومی در این حوزه میتواند تأثیر قابل توجهی بر تشخیص بهموقع و کاهش فوت ناشی از سرطان داشته باشد.
