چالشهای ایمنسازی زیرساختهای تهران در سایه پیشبینی زلزله/برای جلوگیری از خسارات چه تدابیری باید اندیشیده شود
رئیس کمیته عمران و زیرساخت شورای شهر تهران بیان کرد: احتمال وقوع زلزلهای با شدت بیش از ۷ ریشتر در تهران وجود دارد و در حال حاضر آمادگی این شهر برای مقابله با چنین زلزلهای به اندازه و کیفیت مطلوبی نیست؛ تاخیر در انجام فعالیتهای زیرساختی ممکن است به وقوع حوادثی منجر شود، بخصوص در این شرایط که بافتهای فرسوده و ساختمانهای قدیمی در سطح شهر به وفور دیده میشود.
حجت الاسلام سید محمد آقامیری در مورد وضعیت ایمنی تهران در صورت بروز زلزله احتمالی، اعلام کرد: آمادگی پایتخت برای مواجهه با زلزلهای با شدت بیشتر از ۷ ریشتر کافی نیست. بر اساس نظر کارشناسان و متخصصین مشاوره شده، پیشبینی میشود که وقوع زلزلهای با بیش از ۷ ریشتر در تهران محتمل بوده و این مسأله از گذشته نیز مورد بحث قرار گرفته است. بنابراین ضروری است که سازههای ساختمانها به گونهای مقاوم شوند که مشکلات پس از زلزله به حداقل برسد.
وی ادامه داد: در این دوره اقدامات مثبتی صورت گرفته است؛ از جمله در سازمان مدیریت بحران شهرداری، برگزاری مانوری به عنوان بزرگترین مانور زلزله در تاریخ تهران در سال گذشته، که برگزار شد. در زمینه زیرساختها، بخشی از این مسئولیت بر عهده شهرداری است و اقداماتی نیز در این زمینه انجام شده است؛ به عنوان مثال، ۲۷ پل در این دوره مقاومسازی شدهاند. این پلها در برابر زلزلهای با شدت بالای ۶.۵ ریشتر دچار شکست در ستون میشدند و در واقع دسترسی به دو اتوبان را مختل میکردند. لذا حفظ ارتباطات حیاتی و معابر پس از زلزله از اهمیت زیادی برخوردار است و مقاومسازی این پلها یکی از اقدامات ویژه در این دوره محسوب میشود.
رئیس کمیته عمران و زیرساخت شورای شهر تهران افزود: یکی از اقدامهای مهم دیگر، بهبود و نوسازی بافتهای فرسوده است. در این دوره سعی شد که حتی طبقات تشویقی برای نوسازی بافتهای فرسوده در نظر گرفته شود تا به موقع امکان احیا این مناطق فراهم آید. هرچند تحقق کامل این برنامه به دست نیامده، اما نسبت به سالهای گذشته پیشرفت نسبی مشاهده میشود. به کارگیری مشوقها و معافیتهای مالی انگیزه سرمایهگذاران را برای نوسازی در این نواحی افزایش داده است.
وی تصریح کرد: نکته مثبت این اقدام این است که ساختمانهایی که در دو دهه گذشته و پس از آن با رعایت اصول مهندسی ساخته شدهاند، قابلیت مقاومت در برابر زلزله را دارند. اما ساختمانهای قدیمیتر نیاز به بررسی دقیقتری دارند و در صورتی که دارای تعداد طبقات زیاد باشند، باید مقاومسازی شوند یا اینکه تخریب و نوسازی انجام شوند که این موضوع به ویژه در مورد ساختمانهای دولتی، نهادها، وزارتخانهها و بیمارستانها اهمیت بیشتری پیدا میکند. اما به دلیل کمبود فضا و بودجه، متأسفانه این نهادها همچنان از ساختمانهای موجود استفاده میکنند.
آقامیری در ادامه خاطرنشان کرد: توصیههای ما به این نهادها شامل توجه ویژه به زیرساختهای آب و گاز است که وظیفه توسعه آنها بر عهده سازمانها قرار دارد و آنها نیز به این موضوع آگاه هستند. هرچند تلاشهای آنها قابل قدردانی است، اما کافی به نظر نمیرسد و باید اقدامات ایمنسازی پیش از این زمانها صورت میگرفت. این دو بخش حیاتی، به همراه زیرساختهای برق و دیگر خدمات، باید در اولویت قرار گیرند. کندی در روند اقدامات میتواند منجر به وقوع حوادث ناگواری شود، بخصوص در شرایطی که بافت فرسوده و ساختمانهای قدیمی در سطح شهر گسترش یافتهاند.
این مقام مسئول در پایان تصریح کرد: وظیفه ما ارائه اطلاعات کارشناسی و تخصصی است و هدف ما ایجاد اضطراب در بین مردم نیست. باید این اطلاعات ابتدا در اختیار متخصصان، نخبگان و مدیران قرار گیرد و سپس به شکل محدود به اطلاع عموم برسد، تا هر فرد در حوزه مسئولیت و تصمیمگیری خود، دادههای لازم برای اتخاذ تصمیمات صحیح را در اختیار داشته باشد. به عنوان مثال، فردی که قصد خرید خانه دارد، باید به سمت ساختمانهای نوساز برود و از خرید ساختمانهای قدیمی که مقاومسازی نشدهاند، خودداری کند تا سرمایهگذاریاش در خطر نیفتد. این اطلاعات در مراحل اول به مسئولین داده شده و سپس به میزان لازم در اختیار مردم قرار میگیرد تا جامعه دچار نگرانی نشود.
