چای و شکلات تلخ؛ آیا برای قلب شما مفید هستند یا خطرناک؟

یک مطالعه تازه نشان می‌دهد که «فلاوانول‌ها» یا همان فلاوان-۳-اُل‌ها، می‌توانند به کاهش فشار خون و ارتقاء سلامت عروق خونی کمک کنند. این ترکیبات طبیعی در مواد غذایی مختلفی مثل کاکائو، چای، سیب و انگور موجود هستند. پس از بررسی داده‌های ۱۴۵ کارآزمایی کنترل شده تصادفی، محققان به این نتیجه رسیدند که مصرف منظم فلاوانول‌ها می‌تواند به طور قابل‌توجهی فشار خون را کاهش دهد، مخصوصاً در افرادی که به فشار خون بالا یا نزدیک به آن مبتلا هستند. جالب توجه است که تاثیرات این ترکیبات ممکن است با عملکرد برخی داروهای کاهنده فشار خون قابل مقایسه باشد.

منابعی نظیر شکلات تلخ، چای سبز و سیاه، سیب، پودر کاکائو و انگور قرمز یا بنفش، از غنی‌ترین منابع فلاوانول‌ها به شمار می‌آیند؛ به عنوان مثال، یک فنجان چای سبز می‌تواند حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ میلی‌گرم فلاوان-۳-اُل‌ها را به ارمغان بیاورد. شکلات تلخ نیز با توجه به میزان کاکائو موجود در آن می‌تواند بین ۱۰۰ تا ۶۰۰ میلی‌گرم از این ترکیبات مفید را در هر ۱۰ گرم فراهم کند. پودر کاکائو معمولاً به عنوان غنی‌ترین منبع این ترکیبات محسوب می‌شود.

مزایای فلاوانول‌ها تنها به کنترل فشار خون محدود نمی‌شود، بلکه به بهبود عملکرد «اندوتلیوم»، یعنی لایه داخلی رگ‌های خونی نیز کمک می‌کنند که این مورد، عاملی اساسی برای سلامت قلب و عروق به شمار می‌رود. این بهبود حتی در برخی موارد که فشار خون تغییر نکرده بود نیز مشاهده شد و به‌نظر می‌رسد که نشان‌دهنده اثرات گسترده‌تری این ترکیبات بر سیستم گردش خون باشد.

شکلات تلخ به‌ویژه زمانی که حاوی ۷۰ درصد کاکائو باشد، منبع غنی از فلاوانول‌ها به حساب می‌آید و می‌تواند تا ۶۰۰ میلی‌گرم از این ترکیبات مفید را در هر ۱۰ گرم ارائه دهد. در مقابل، پودر کاکائوی طبیعی حتی مقادیر بیشتری دارد. در حالی که شکلات شیری تنها کمتر از ۵۰ میلی‌گرم فلاوانول در هر ۱۰ گرم دارد، شکلات سفید به دلیل نداشتن مواد جامد کاکائو، فاقد فلاوانول است. همچنین روش‌های فرآوری مانند قلیایی کردن می‌توانند به شدت محتوای فلاوانول‌ها را کاهش دهند؛ بنابراین، شکلات خام یا شکلات با حداقل فرآوری، تصمیمی هوشمندانه برای بهبود سلامت است.

این نتایج برای کسانی که به دنبال روش‌های ساده و دلپذیر برای مدیریت فشار خون و حمایت از سلامت قلب خود از طریق تغییرات غذایی هستند، امیدبخش است. افزودن مقادیر کمی از مواد غذایی پر مصرف مانند چای، سیب، شکلات تلخ یا پودر کاکائو به یک رژیم غذایی متعادل روزانه می‌تواند مزایای خوبی از نظر فلاوانول‌ها به همراه داشته باشد. هرچند این ترکیبات جایگزینی برای داروهای تجویز شده یا مشاوره‌های پزشکی نیستند، اما بیشتر کردن مصرف غذاهای غنی از فلاوانول‌ها می‌تواند به‌عنوان یک مکمل ارزشمند در یک زندگی سالم، به ویژه برای افرادی که فشار خون بالاتری دارند، محسوب شود.

براساس اظهارات دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت، علی‌رغم اینکه نتایج این تحقیقات امیدبخش است، نیاز به انجام بررسی‌های بیشتری وجود دارد.