اثر مصرف بیش از حد این خوراکیها بر روی سلامت مغز چیست؟
تحقیقات تازهای نشان میدهد که مواد غذایی فوقفرآوری شده نظیر غلات صبحانه، نوشیدنیهای گازدار، سوسیس و سس کچاپ، میتوانند خطر ابتلا به بیماری پارکینسون را در افراد افزایش دهند.
محققان دریافتهاند افرادی که روزانه حدود ۱۱ وعده از این گونه غذاها را مصرف میکنند، نسبت به افرادی که کمتر از آنها مصرف میکنند، ۲.۵ برابر بیشتر با خطر ابتلا به سه یا بیشتر از علائم اولیه پارکینسون مواجه هستند.
به گفته پژوهشگران، نمونههای یک وعده از غذاهای فوقفرآوری شامل یک قوطی نوشابه، ۳۰ گرم چیپس سیبزمینی، یک برش کیک بستهبندی شده، یک سوسیس و یا یک قاشق غذاخوری سس کچاپ است.
دکتر «شیانگ گائو»، محقق اصلی و رئیس مؤسسه تغذیه دانشگاه فودان در شانگهای، بیان کرد: «یک رژیم غذایی سالم از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا به کاهش خطر ابتلا به بیماریهای عصبی مرتبط است و های غذایی که امروز انجام میدهیم میتواند تأثیر عمدهای بر سلامت مغز ما در آینده بگذارد.»
گائو افزود: «شواهد رو به افزایشی وجود دارد که نشان میدهد رژیم غذایی میتواند بر خطر ابتلا به بیماری پارکینسون تأثیر بگذارد. تحقیقات ما نشان میدهد که مصرف زیاد غذاهای فوقفرآوری مانند نوشیدنیهای شیرین و تنقلات بستهبندی شده ممکن است علائم اولیه این بیماری را تسریع کند.»
بیماری پارکینسون یک اختلال حرکتی پیش رونده است که باعث لرزش، سفتی و مشکلاتی در تعادل و هماهنگی بدن میشود. بر اساس اطلاعات مؤسسه ملی پیری، این اختلال زمانی رخ میدهد که سلولهای مغز که تولیدکننده هورمون دوپامین هستند، آسیب میبینند یا از بین میروند.
مواد غذایی فوقفرآوری عمدتاً از ترکیباتی استخراج شده از غذاهای کامل شامل چربیهای اشباع، نشاسته و قندهای افزوده تولید میشوند و به همراه خود مجموعهای از افزودنیها دارند که بهمنظور طعمدهی، جذابیت و نگهداری آنها استفاده میشود، شامل رنگها، امولسیفایرها، طعمدهندهها و تثبیتکنندهها.
در این مطالعه، محققان از نزدیک سلامت حدود ۴۳۰۰۰ متخصص بهداشت در ایالات متحده را که وارد دو مطالعه پزشکی بزرگ شده بودند، پیگیری کردند.
در ابتدای مطالعه هیچکدام از این افراد مبتلا به بیماری پارکینسون نبودند. با میانگین سنی ۴۸ سال، آنها تا ۲۶ سال از طریق معاینات منظم پزشکی، پرسشنامههای مربوط به سلامت و عادات غذایی دنبال شدند.
تیم تحقیق به بررسی علائم اولیه پارکینسون در بین شرکتکنندگان پرداخت که شامل اختلال در خواب با حرکات سریع چشم (REM)، یبوست، افسردگی، درد بدن، اختلال بینایی، خوابآلودگی بیش از حد در طول روز و کاهش حس بویایی بود.
سپس این علائم با میزان مصرف غذاهای فوقفرآوری مقایسه شد، و شرکتکنندگان بر اساس میزان مصرف به پنج گروه تقسیم شدند.
افرادی که در گروه با بالاترین میزان مصرف—حدود ۱۱ وعده یا بیشتر در روز—قرار داشتند، به نسبت افرادی که در گروه کمترین مصرف—کمتر از سه وعده در روز—قرار داشتند، ۲.۵ برابر بیشتر در معرض ابتلا به سه یا چند علامت اولیه بیماری پارکینسون بودند.
محققان افزودند که افزایش مصرف غذاهای فوقفرآوری تقریباً با تمامی علائم اولیه پارکینسون به جز یبوست مرتبط است.
بررسیها نشان میدهد که غذاهای فوقفرآوری حاوی مقدار بالایی از مواد مغذی مضر از جمله قند، سدیم و چربیهای اشباع اضافی هستند که این امر میتواند ارتباط آنها با بیماری پارکینسون را توضیح دهد. همچنین افزودنیهای غذایی ممکن است در ایجاد التهاب مضر برای مغز تأثیرگذار باشند.
گائو اظهار داشت: برای کاهش مصرف غذاهای فوقفرآوری و افزایش مصرف غذاهای کامل و مغذی میتواند راهکار مناسبی برای حفظ سلامت مغز باشد. برای تأیید یافتههای ما مبنی بر اینکه مصرف کمتر غذاهای فرآوریشده ممکن است علائم اولیه بیماری پارکینسون را کاهش دهد، انجام تحقیقات بیشتر ضروری است.