مدت زمان بازگشت آب پس از قطع شدن چقدر است؟
برق و آب به عنوان دو خدمت اساسی در شهرها، از اهمیت بالایی برخوردارند، اما تجربه قطع و وصل آنها کاملاً متفاوت است؛ در صورت قطع برق به علت تعمیرات یا اشکالات فنی، بازگشت آن معمولاً فوری است. اما در شبکه تامین آب، جریان باید مسیر فیزیکی خود را از درون لولهها طی کند و این فرایند بازگشت معمولاً زمانبر است.
، در شرایطی که تهران برای سال ششم متوالی با مشکل خشکسالی دست و پنجه نرم میکند، کاهش شدید ذخایر سدها، افت فشار در شبکه آب و قطعهای پراکنده آب به یکی از بزرگترین نگرانیهای ساکنان تبدیل شده است. کارشناسان بر این نکته تأکید میکنند که وضعیت منابع آبی پایتخت به حالت هشدار رسیده و اگر در ماههای آتی بارشهای مؤثری رخ ندهد، مدیریت مصرف آب تنها راه پیشگیری از بروز بحرانهای جدیتر خواهد بود.
طبق اطلاعات منتشر شده از سوی شرکت آب و فاضلاب تهران، بارندگی در سال آبی جاری نسبت به سال گذشته بیش از ۷۰ درصد کاهش یافته و ذخایر سدهای تأمینکننده آب تهران به پایینترین سطح در ۶۰ سال اخیر رسیده است. این وضعیت بیسابقه باعث شده که منابع سطحی آب در شرایط قرمز و آسیبپذیر قرار گیرد.
در این میان، برخی از مناطق تهران در روزهای اخیر به دلیل افت فشار یا قطعیهای موقت آب با مشکل مواجه شدهاند، امری که نگرانی ساکنان را در آستانه فصل کمبارش افزایش داده است. با این حال، متخصصان یادآور میشوند که بسیاری از این اختلالات جنبه فنی داشته و به منظور حفظ تعادل فشار شبکه انجام میشود.
داریوش عمادی – کارشناس حوزه آب – در مصاحبه با ایسنا، در مورد تفاوتهای ماهوی شبکههای آب و برق و دلایل فنی به تأخیر افتادن دوباره وصل آب توضیحاتی ارائه داد.
او تأکید کرد که در شبکه برق، با از بین رفتن مشکل، جریان بلافاصله برقرار میشود و همه مشترکان همزمان برقدار میشوند. اما در شبکه آبرسانی، این امر به شکل متفاوتی رخ میدهد، وی افزود: پس از هر قطع آب، لولهها خالی میشوند و برای جلوگیری از ترکیدگی یا شکستگی خطوط، آب باید به صورت مرحلهای و با کنترل فشار به شبکه وارد شود. به همین دلیل، وصل آب میتواند بین چند ساعت تا یک روز به طول بینجامد.
او همچنین به تجمع هوا در خطوط در زمان قطع آب اشاره کرده و افزود: در هنگام قطع آب، هوا درون لولهها جمع میشود که باید از طریق شیرهای هواگیر تخلیه شود. تا زمانی که این هوا خارج نشود، آب به تمامی نقاط رسانده نمیشود. معمولاً مناطق پاییندست سریعتر و مناطق مرتفع دیرتر آبدار میشوند.
این کارشناس آب در ادامه یادآوری کرد که تهران در حال حاضر در مرحله تنش آبی پایدار قرار دارد، و افزایش مصرف، توسعه شهری و کاهش بارشها سبب شده که تولید و مصرف آب در پایتخت به مرز برابری برسد. تحت چنین شرایطی، کوچکترین اختلال در شبکه میتواند منجر به افت فشار در مقیاس وسیع شود.
عمادی همچنین به احتمال بروز محدودیتهای جدیتر در تابستان آینده هشدار داد در صورتیکه بارشها در فصل زمستان به حد انتظار نرسد و تصریح کرد: تهران اکنون در مرز بقا قرار دارد. بنابراین مدیریت مصرف و تغییر الگوی استفاده از آب شرب و همچنین بازچرخانی آب در حوزههای غیرشرب باید در اولویت قرار گیرد.
او خاطرنشان کرد که قطع یا افت فشار آب یک تصمیم سلیقهای نیست، بلکه اقدام فنی برای حفظ پایداری شبکه به شمار میرود. شهروندان باید آگاه باشند که فرایند وصل آب زمانبر و تدریجی است و همکاری عمومی در این مقاطع از اهمیت ویژهای برخوردار است.
به طور کلی، تفاوتهای ساختاری میان شبکه آب و برق موجب میشود که وصل شدن آب فرآیندی طولانیتر باشد. عواملی همچون فشار شبکه، مسیر طولانی لولهها و نیاز به تخلیه هوا از خطوط مشخص میکند که آب در نهایت به تمامی نقاط خواهد رسید. بنابراین حتی زمانی که مراحل فنی با سرعت انجام میشوند، بازگشت کامل آب یک فرایند تدریجی است که به مرور در همه مناطق برقرار میشود.
