قدیمیترین ملت و تمدن تاریخ چیست؟/ ایران در جایگاه نخست
این ملتها دارای قدیمیترین تاریخهای ثبتشده هستند که در طول خود دگرگونیهای مختلف امپراتوریها و جوامع را به چشم دیدهاند. میراث فراوان این کشورها به شکلگیری هویت ملی به طرز عمیقی کمک کرده و تأثیرات قابل توجهی بر فرهنگ بینالمللی، روابط دیپلماتیک و تجارت گذاشته است.
زمانی که از «کشورهای قدیمی» صحبت میشود، به این معناست که به ملتهایی اشاره میشود که دارای طولانیترین تاریخهای مکتوباند، جایی که فرهنگ، سیاست و اجتماعی در طی قرنها و حتی هزارهها دستخوش تحول گشتهاند. این کشورها تجربههای زیادی از بهوجود آمدن و سپس فروپاشی امپراتوریها، تغییرات حکومتی و دگرگونیهای اجتماعی دارند و بر جهان معاصر تأثیری بادوام گذاشتهاند. در سال ۲۰۲۵، چندین کشور به واسطه تاریخچه با ارزش و استمرار تاریخیشان قابل توجه هستند.
روزنامه تایمز هندوستان به نقل از پایگاه خبری «مرور جمعیت جهان-قدیمیترین کشورها در سال ۲۰۲۵» (World Population Review Oldest Countries 2025) این ردهبندی را ارائه کرده است.
۱- ایران (۳۲۰۰ پیش از میلاد)
ایران که در گذشته به نام پارس شناخته میشد، از قدیمیترین تمدنهای پایدار در سراسر جهان است. میراث فرهنگی غنی آن شامل معماری با عظمت، پیشرفتهای اولیه در زمینه ریاضیات و نجوم و ایجاد یکی از نخستین حکومتهای بوروکراتیک است. نفوذ این سرزمین بهواسطه امپراتوریهایی چون هخامنشی و ساسانی در سرتاسر خاورمیانه گسترش یافته و آثار ماندگاری در هنر، زبان و شیوههای حکومتی از خود به جای گذاشته است.
۲- مصر (۳۱۰۰ پیش از میلاد)
مصر باستان به خاطر فرعونها، اهرام بلند و معابد باعظمت و همچنین خط هیروگلیف شناخته شده است. این سرزمین که از اولین تمدنهای تاریخ به حساب میآید، در کنار رود نیل به توسعه کشاورزی، ریاضیات و پزشکی پرداخته و تأثیراتی عمیق بر فرهنگهای همجوار نهاده است. میراثی جاودانه از هنر، معماری و آیینهای مذهبی از مصر به یادگار مانده است.
۳- ویتنام (۲۸۷۹ پیش از میلاد)
تاریخ ویتنام به دورههای قدیم و سلسلههای نخستین برمیگردد و به واسطه تمدنهای حوضه رودخانه سرخ و تبادلات فرهنگی با چین و دیگر کشورهای آسیای جنوب شرقی شناخته میشود. سنتهای غنی آن شامل فلسفه کنفوسیوسی، ادبیات بارور و هنرهای خاصی است که بهطور مستمر بر جامعه و هویت مدرن ویتنام تأثیر میگذارد.
۴- ارمنستان (۲۴۹۲ پیش از میلاد)
ارمنستان به عنوان یکی از نخستین کشورها در پذیرش مسیحیت در سال ۳۰۱ میلادی شناخته میشود. تاریخ غنی این کشور شامل سلطنتهای باستانی، صومعهها و سنتهای متنوع در هنر، موسیقی و ادبیات است. الفبای ارمنی که در قرن پنجم ایجاد شده، همچنان مورد استفاده قرار میگیرد و هویت فرهنگی خاص این ملت را حفظ کرده است.
۵- کره شمالی (۲۳۳۳ پیش از میلاد)
کره شمالی به پادشاهی افسانهای «گوجوسئون» بازمیگردد که به دست دانگون تأسیس شده بود. پادشاهیهای باستانی کره به دلیل نظامهای سیاسی، هنر فلزکاری و نظام آموزشی مبتنی بر فلسفه کنفوسیوس شناخته شدهاند. این سنتها منجر به ایجاد دستاوردهای فرهنگی، فناورانه و فلسفی در کره گردید.
۶- چین (۲۰۷۰ پیش از میلاد)
باستانشناسان مشغول بازسازی یک سرباز سفالی آسیبدیده در سایت شماره ۱ موزه شیآن چین هستند.
باستانشناسان مشغول بازسازی یک سرباز سفالی آسیبدیده در سایت شماره ۱ موزه شیآن چین AP Photo
چین به عنوان زادگاه یکی از کهنترین تمدنهای پیوسته جهان شناخته میشود که با سلسله «شیا» آغاز گردید. اختراعاتی چون کاغذ، قطبنما، باروت و چاپ در این سرزمین به ثمر رسیدند. فلسفه، ادبیات و نظامهای حکومتی چین اثرات بهسزایی بر بخشهای زیادی از شرق آسیا داشته و هنوز بر فرهنگ و تجارت جهانی تأثیرگذار است.
۷- هند (۲۰۰۰ پیش از میلاد)
تمدن باستانی دره سند در هند در شهرسازی، تجارت و مهارت خط ابتدایی پیشرو بود. در طول تاریخ، هند همچنین دینها، زبانها و آیینهای فرهنگی متنوعی را پرورش داده است که شامل هندوئیسم، بودیسم و جینیسم میشود. دستاوردهای قابل توجه هند در ریاضیات، علوم و فلسفه همچنان تأثیرات جهانی را به همراه دارد.
۸- گرجستان (۱۳۰۰ پیش از میلاد)
گرجستان، واقع در منطقه قفقاز، محل پادشاهیهای سابق مانند کولخیس و ایبریا بوده و به خاطر سنتهای غنی در تولید شراب، دژهای باستانی و فرهنگ غنیاش شناخته شده است. این کشور به عنوان تقاطع فرهنگی بین اروپا و آسیا نقش مهمی در تاریخ ایفا کرده و بر تجارت و تبادل فرهنگی تأثیر بسزایی گذاشته است.
۹- سرزمینهای اشغالی فلسطین (۱۳۰۰ پیش از میلاد)
تاریخ این سرزمین به شدت با وقایع کتاب مقدس و پادشاهیهای باستانی ارتباط دارد و بهعنوان یکی از گهوارههای ادیان توحیدی به شمار میرود. محوطههای باستانی، سنتهای مذهبی و نظامهای سیاسی آن از اهمیت فرهنگی و معنوی زیادی در عرصه جهانی برخوردارند.
۱۰- سودان (۱۰۷۰ پیش از میلاد)
پادشاهیهای نوبی در سودان تمدنهای پیشرفتهای بودند که تجارت با مصر داشتند و هرمهای عظیم «مِروه» را بنا کردند. تاریخ غنی سودان به مشارکت در فرهنگ، دین و حکمرانی اولیه آفریقا مرتبط است و آن را به یکی از بازیگران اصلی در تمدنهای باستانی قاره آفریقا تبدیل کرده است.
