جبلی: تنها احساس مسئولیت برای خلق آثار شهدا کافی نیست

و از سوی روابط عمومی سازمان صداوسیما، پیمان جبلی در این مراسم که در سالن خورشید مرکز همایش‌های بین‌المللی صداوسیما برگزار گردید، ضمن تقدیر از تمامی عوامل تولید این اثر بیان کرد: این نمایش ارزشمند روایتی است از حوادث، موقعیت‌ها و حقیقت‌های ناشناخته از دوران دفاع مقدس و شهید علی‌هاشمی، شهیدی مظلوم که سال‌های طولانی در سایه غفلت و گمنامی باقی مانده بود.

او با اشاره به اینکه همگی ما در زمان پخش این سریال با شور و اشتیاق به تماشای آن نشستیم و حس و هیجان مردم را نسبت به «پسران هور» از نزدیک مشاهده کردیم، در خصوص اجراهای بازیگران این اثر گفت: رضا ثامری به عنوان هنرمند جوان و مستعد، در نقش شهید علی‌هاشمی با دقت و ظرافتی که به کار برد، توانست یاد و نام این شهید بزرگوار را در ذهن بینندگان ماندگار نماید. در کنار او نیز گروهی از هنرمندان با هنرنمایی خویش، یاد و خاطره شهدای عملیات خیبر را جاودانه کردند.

جبلی ادامه داد: این شهید سرافراز در سال‌های متمادی در سایه بی‌توجهی مغفول واقع شد و از سرنوشت او اطلاعی در دست نبود، اما با پیدا شدن پیکر مطهرش بعد از سال‌ها مفقودالاثری و در نتیجه صبوری خانواده‌اش و همرزمانش، حقیقت نمایان گردید و این اثر توانست تأثیر عمیق و ماندگاری بر دل‌ها و نفوس مخاطبان ایجاد کند.

او با ابراز قدردانی ویژه از مهدی جعفری به عنوان کارگردان و مجتبی فرآورده تهیه‌کننده این مجموعه، گفت: تعهد و احساس مسئولیت صادقانه و مقدس این عزیزان در نوشتن زندگی‌نامه شهید علی‌هاشمی و حفظ حرمت و جایگاه این شهید عالی‌قدر قابل تقدیر است و سازمان صداوسیما برای چنین دغدغه‌ای اهتمام و احترام ویژه‌ای قائل است.

جبلی در بخش دیگری از سخنان خود تأکید کرد: تنها احساس مسئولیت برای تولید آثار مرتبط با شهدا کافی نیست. علی‌رغم اینکه پرداختن به شهدای بلندمرتبه وظیفه‌ای ملی و میهنی است، اما اکنون با گذشت نزدیک به چهار دهه از آن دوران، در بیان روایت‌های مربوط به دفاع مقدس به نوآوری، تحقیق و شجاعت بیشتری نیازمندیم. در سریال «پسران هور» فقط به شهید علی‌هاشمی پرداخته نشد، بلکه مظلومیت رزمندگان هور و جمعی از شهدای ناشناخته که از شلمچه تا کردستان جنگیدند نیز نمایان گردید؛ شهدایی که در سکوت و گمنامی، حماسه‌هایی جاودان رقم زدند.

وی ادامه داد: این مجموعه رزمندگان عمدتاً از جوانان عرب زبان خوزستان بوده و با محوریت قرارگاه سری نصرت و با جمع‌آوری اطلاعات در محدوده مرزی ایران و عراق و در گستره هورالعظیم شکل گرفت و از این نظر حائز اهمیت است که سال‌ها هیچ کس به تاریخ و ایثارگری‌های این قهرمانان گمنام اشاره نکرده و اثری به آن نپرداخته بود.

رئیس سازمان صداوسیما با اشاره به ضرورت پرداختن جامع به ابعاد مختلف جنگ تحمیلی یادآور شد: مجموعه نمایشی «پسران هور» با شجاعت بی‌نظیری و در مسیری منطقی، جلوه‌هایی از جنگ را به تصویر کشید که اهمیت آن هم‌تراز عملیات‌های معروف و موفقی چون بیت المقدس و والفجر ۸ بود. این اثر به ما یادآوری کرد که ارزش و جایگاه عملیات خیبر به هیچ وجه کمتر از آزادسازی خرمشهر نیست. در این مجموعه شاهد بودیم که چگونه رزمندگان اسلام برای نخستین بار با تدبیر و ایمان، تا عمق کیلومترها در خاک دشمن نفوذ کردند و اقدام به شناسایی کردند.

جبلی در مورد این سریال افزود: داستان واقعی «پسران هور» فراتر از روایت زندگی شهید علی‌هاشمی، شامل رزمندگان هورالعظیم و اقدامات اطلاعاتی منجر به عملیات خیبر و بدر نیز است و واقعیت پرافتخار دیگری را ترسیم کرده که نشانه‌ای از ایمان مردم به دفاع از سرزمینشان است. در «پسران هور»، اعتماد بی‌نظیر فرماندهان ارشد جنگ به اقوام متنوع ایرانی به نمایش درآمد. قرارگاه سری نصرت، به همراه شهید علی‌هاشمی و همرزمانش، مسئولیتی بسیار حساس و سرنوشت‌ساز نیز بر عهده داشتند که یکی از مهمترین مأموریت‌های محرمانه جنگ به آنان و هموطنان عرب زبان خوزستان واگذار گردید و آنها به بهترین نحو ممکن از عهده این مأموریت برآمدند.

او درباره جنگ ۱۲ روزه مطرح کرد: این نبرد کوتاه‌مدت بار دیگر نویددهنده انسجام و وحدت ملی بود. اگر در دوران دفاع مقدس، از عرب و بلوچ و کرد گرفته تا سایر اقوام با زبان و گویش‌های مختلف به عرصه جنگ آمدند، در جنگ اخیر نیز شاهد همان همدلی و هم‌زبانی بودیم؛ همدلی‌ای که نسل Z با الهام از راه شهید علی‌هاشمی، آن را ادامه داده است.

جبلی در پایان، مجموعه نمایشی «پسران هور» را حاصل همکاری مؤثر این سازمان با حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی و مرکز سینمایی سوره دانست و این تعامل را به‌عنوان یک رویکرد قرارگاهی توصیف کرد و اظهار داشت: تجربه‌ای که در فرآیند تولید این اثر حاصل شد، ماندگار و الهام‌بخش است و بر این باوریم که تداوم این همکاری به پیشبرد اهداف انقلاب اسلامی، امری ضروری و اجتناب‌ناپذیر است.

در این مراسم، گروه سازنده «پسران هور»، ضمن قدردانی از تعهد و صبوری یکدیگر، تأکید کردند که معرفی قهرمانان واقعی این سرزمین به نسل‌های جدید از تأثیرگذارترین مباحث در تولید این اثر محسوب می‌شود. روایت زندگی شهید علی‌هاشمی صرفاً بازگویی تاریخ نیست، بلکه احیای روح مقاومت و غیرت ایرانی است.

این مجموعه تحسین مجید مجیدی را برانگیخت

محسن برمهانی، معاون سیما، در اشاره به همکاری مهدی جعفری و مجتبی فرآورده در تولید مجموعه نمایشی «پسران هور» عنوان کرد: تجربه نشان داده که هر گاه این دو هنرمند در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند، اثری فراموش‌نشدنی خلق شده است.

او ادامه داد: با توجه به حجمی که مقام معظم رهبری به موجب آن بر دوش رئیس سازمان صداوسیما قرار داده‌اند و تأکید بر نقش قرارگاهی سازمان، می‌توان این اثر را نمونه بارز همکاری و نقش قرارگاهی سازمان در تعامل با مؤسسات و نهادهای هنری محسوب کرد.

برمهانی درباره تولید این اثر به موازات نسخه سینمایی آن بیان کرد: هرچند این اثر در قالب یک مجموعه تلویزیونی ساخته شد، اما آنچنان بار دراماتیک هر قسمت بالا بود که گویی هر قسمت از «پسران هور» به عنوان یک اثر سینمایی شناخته می‌شد.

معاون سیما کار کردن به‌خاطر شهید علی‌هاشمی را توفیقی بزرگ قلمداد کرد و گفت: این اثر بر بسیاری از هنرمندان تأثیرگذار بوده، از جمله مجید مجیدی که اخیراً در گفت‌وگویی تلفنی از تولید و پخش این مجموعه نمایشی قدردانی کرده است.

تعامل جدی در مسیر سریال‌سازی

حمیدرضا جعفریان، رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری، در خصوص سریال «پسران هور» اظهار داشت که این اثر یکی از کامل‌ترین روایت‌ها درباره شهید علی‌هاشمی است که به دلیل تأکید بر پژوهش و تحقیق و نگارش فیلمنامه اقتباسی، خود را متمایز کرده است. او در این مراسم با اشاره به دشواری‌های تولید آثار دفاع مقدس بیان کرد: بر کسی پوشیده نیست که تولید این اثر بسیار دشوار است. اگرچه خانواده شهید علی‌ ‌هاشمی که سریال را دیده‌اند از آن لذت بردند، اما زمانی که پشت‌صحنه سریال نمایش داده شد، گفتند ما تازه فهمیدیم شما چه کار کرده‌اید و من بر این باورم که حتی پشت‌صحنه نیز عمق همکاری گروه، علی‌رغم سختی‌ها، واضح نیست و من این اثر را مرهون تعامل و همدلی تمامی عوامل تولید می‌دانم.

جعفریان درباره ساخت این مجموعه در سازمان تبلیغات اسلامی تصریح کرد: در اواخر دهه ۹۰ تصمیم بر ساخت «قرارگاه سری نصرت» گرفته شد. برای تولید این اثر بیش از ۳۰ كتاب در زمینه دفاع مقدس، قرارگاه نصرت و شخصیت‌ها و شهدای این قرارگاه مطالعه و بررسی شد. چندین بار فیلمنامه‌های مختلف نوشته شد و در نهایت به این نقطه رسیدیم که این مجموعه نمایشی پخش شود.

رئیس سازمان سینمایی حوزه هنری این سریال را ادامه راهبرد اقتباس در سازمان سینمایی سوره دانست و اظهار امیدواری کرد که شرمنده مفاخر گمنام خود نشویم و ادای دینی به آنان داشته باشیم. او همچنین یادآور شد: یکی از راهبردهای ما تعامل موثر با سازمان صداوسیماست. این تعامل پیشتر با تولید مجموعه‌هایی چون «بوقچی» و «سوران» رقم خورده و اکنون امیدواریم که این مسیر توسعه یابد و شاهد تولید آثار محبوب‌تر در آینده باشیم.

وظیفه ما به تصویر کشیدن جا مانده‌هاست

مجتبی فرآورده، تهیه‌کننده «پسران هور»، ضمن اشاره به اهمیت توجه به فرماندهان ناشناخته شهید علی‌هاشمی و شهدای قرارگاه نصرت، به مطرح کردن دشواری‌های تولید سریال پرداخت. او بیان کرد: گرچه معمولاً از سختی‌های تولید سخن نمی‌گویم، چراکه فیلم‌سازی کار دشوار و بلکه بسیار سختی است، اما برای ساخت «پسران هور» مجبور به تحمل گرمای ۵۰ درجه و پشه‌های اهواز بودیم و همچنین ۲۲ دقیقه فیلم‌برداری بر روی آب نیز تجربه‌ای توأم با چالش و طاقت‌فرسا بود.

این تهیه‌کننده با ابراز قدردانی از همدلی گروه تولید و بازیگران این اثر اعلام کرد: امیدوارم روزگار به گونه‌ای پیش رود که در این حوزه گام‌های بیشتری برداشته شود. ساخت «پسران هور» نشان داد که هنوز داستان‌های بسیاری وجود دارد که باید از آن‌ها روایت کرد.

فرآورده توجه به مطالبات استان‌ها را از اصول ضروری برای شناخت شهیدان هر استان دانست و تصریح کرد: نیازی به تولید سلسله‌وار آثار در مورد شهدا نیست، بلکه باید سراغ شخصیت‌هایی رفت که می‌توانند در مخاطب تأثیرگذار باشند.

او ادامه داد: امیدوارم رسانه ملی و سازمان‌های مانند سوره به سمت موضوعات ناشناخته از تاریخ دفاع مقدس حرکت کنند و تاریخ این کشور را در این دوره به تصویر بکشند. ممکن است به نظر برسد آثار خوبی در این زمینه تولید شده، اما باید بگویم که داستان‌های زیادی وجود دارند که می‌توانند بر روی صفحه تلویزیون به نمایش درآیند.

کار در دماهای بالا و آب‌وهوای شرجی هورالعظیم

وحید ابراهیمی، مدیر فیلم‌برداری سریال، که در «موقعیت مهدی» نیز حضور داشته، با اشاره به اینکه متولد ۱۳۶۳ هستم و زمان تولدم این عملیات صورت گرفته است، تأکید کرد که برای من اهمیت دارد رشادت‌های این رزمندگان را در مرزهای ملی خویش حس کنم و درباره شرایط سخت ساخت این مجموعه صحبت کرد و به دمای طاقت‌فرسا و هوای شرجی هورالعظیم و نیز مدت زمان زیادی که برای فیلم‌برداری در مناطق ناهموار جنوب کشور صرف شده، اشاره کرد.

محمد برادران نیز به جلوه‌های بصری این اثر و چالش‌های کار در هور اشاره کرد که گروه باید ساعت‌ها در گرما، بر روی بلم و قایق، در میان نیزار و آب فعالیت می‌کردند. ناصر عاشوری، بازیگر نقش محسن رضایی، نیز از ش برای این پروژه و نگرانی‌هایی که با یک رویا از بین رفت، سخن گفت.

فریاد صالحی، طراح صحنه «پسران هور»، بر اهمیت بازآفرینی فضای حقیقی جبهه‌ها در دهه ۶۰ تأکید و از همکاری مستمر گروه تولید برای خلق اثری راستین و ماندگار سخن گفت.

دیگر بازیگران نیز با اشاره به تجربیات حضور در بوم طبیعی هور و مواجهه مستقیم با شرایط طاقت‌فرسای رزمندگان دوران جنگ، این پروژه را به عنوان یکی از چالش‌انگیزترین و در عین حال تأثیرگذارترین تجربیات حرفه‌ای خود توصیف کردند.

اظهارات بازیگر نقش شهید علی هاشمی

در میان بازیگران، رضا ثامری، ایفاگر نقش علی‌هاشمی، بیان کرد: پذیرفتن این نقش برای من تجربه‌ای سخت اما با ارزش بود. ایفای نقش قهرمانی ملی که شخصیتی چندوجهی دارد، حتی برای کسی چون من که سال‌ها در تئاتر و سینما فعال بوده‌ام، علامت یک چالش جدی به حساب می‌آید و من با تمام توان این نقش را به تصویر کشیدم.

سهند جاهدی، بازیگر نقش محسن نوذریان، درباره نقش خود و شخصیت‌های واقعی الهام گرفته از دوران دفاع مقدس گفت: نوذریان یکی از ۱۲ همرزم شهید علی‌هاشمی بود که مأموریت شناسایی هورالعظیم را بر عهده داشت و دیدن مستندها و روایت‌های مربوط به عملیات خیبر تا مدت‌ها من را با این فضا عجین کرد. امیدوارم تأثیری که از این عرصه گرفتم را همچنان حفظ کنم.

مهدی کرنافی، ایفاگر نقش شهید سیدناصر سیدنور، نیز درباره دیدار با برادر شهید در روستایی نزدیک سوسنگرد و مشاهده عکس‌ها و شنیدن خاطرات از زبان خانواده شهید سیدنور تصریح کرد که این تجربه به من کمک کرد تا سلوک و رفتار او را بهتر درک نمایم.

این مراسم با قدردانی از زحمات عوامل و بزرگداشت یاد و نام شهید هاشمی به پایان رسید.