آقای فراستی، کدام فیلم را واقعا تماشا کرده‌ای؟ / «پیر پسر» سه ساعت شما را در سینما نگه داشت

جنگ تحمیلی که به مدت ۱۲ روز ادامه داشت، به‌طور همزمان با اکران فیلم «پیرپسر» آغاز شد و موجب کاهش فروش این اثر شد. با این حال، «پیرپسر» در طول بیش از ۴۰ روز نمایش به فروش ۸۷ میلیارد تومانی دست یافت. حنیف سروری، یکی از تهیه‌کنندگان این فیلم، در مصاحبه‌ای با خبرنگار فرهنگی ایرنا به بررسی استقبال سینما دوستان از این فیلم و نظرات مثبت و منفی آن پرداخت که بخش اول این گفت‌وگو را در ادامه می‌خوانیم.

فیلم «پیرپسر» در صدر جدول اکران هفتگی قرار دارد. به عنوان تهیه‌کننده، آیا از میزان فروش فیلم رضایت دارید؟

واقعاً از استقبال صورت گرفته رضایت دارم. به دلیل برقراری دو هفته تعطیلی و تجربه جنگ ۱۲ روزه، فروش «پیرپسر» با کاهش روبه‌رو شد. در این مدت ما هیچ گونه فعالیت تبلیغاتی نداشتیم. با این وجود، مردم همچنان به سینما می‌رفتند. اما آن دو هفته و چهار یا پنج روز تعطیلی به‌خاطر ایام عزاداری تاسوعا و عاشورا، به ایجاد حدود ۲۰ روز تعطیلی در تهران کمک کرد که از همین رو، فروش فیلم به حد مطلوب نرسید. با این حال، به طور کلی فروش فیلم خوب بود. پس از آن، مردم دوباره به سینماها روی آوردند. اگر نمایش فیلم ادامه یابد، مطمئناً فروش رضایت‌بخشی رقم خواهد خورد. آنچه باید رخ دهد، با رأی مثبت اکثریت کسانی که فیلم را تماشا کردند به وقوع پیوسته است. طبیعی است که هر فیلم مخالفانی داشته باشد، اما نظر اکثریت اهمیت دارد. میزان رأی مردم نشان‌دهنده علاقه آنها به فیلم است. ممکن است چند نفری از فیلم خوششان نیاید.

افزوده شدن فیلم «زن و بچه» به چرخه اکران از اوایل مرداد چه تأثیری بر فروش فیلم شما داشته است؟

«زن و بچه» هم فیلم جالبی است و ان‌شاء‌الله فروش خوبی داشته باشد. ما در کنار هم هستیم. تمامی افراد علاقه‌مند به فیلم و سینما در کنار هم قرار دارند. امیدوارم فیلم آقای سعید روستایی نیز از استقبال خوبی برخوردار شود. سینما به وجود مخاطبان و مردم زنده است. کسانی که به سالن‌های سینما می‌آیند و فیلم‌ها را می‌بینند.

ما امیدواریم و دعا می‌کنیم که تمام فیلم‌ها اکران شوند. یک فیلم کمدی به نام «مرد عینکی» با بازی بهرام افشاری و کارگردانی کریم امینی و تهیه‌کنندگی آقای ابراهیم عامریان ممکن است شور و شوق تازه‌ای در سینما ایجاد کند. هر اقدامی که به رونق سینما، این صنعت و شغل ما کمک کند، شایسته ستایش است. در نهایت، امیدواریم که سینما، هنرمندان و تمامی افرادی که از این صنعت بهره‌مند می‌شوند، روزی خوب داشته باشند.

سینما برای ما نه تنها یک شغل، بلکه یک صنعت است و باید به فروش، تولید و البته به تولید محتوای باکیفیت فکر کنیم. اصل ماجرا، تولید اثر خوب است. ان‌شاء‌الله تمامی این تلاش‌ها باعث می‌شود مردم با احساس خوب و رضایت به سینما بازگردند. این موضوع به نوعی به احوال مخاطبان سینما لطمه می‌زند.

شما از استقبال مردم از فیلم ابراز خوشنودی کرده‌اید. درباره واکنش‌های مثبتی که در این چند روز مشاهده کرده‌اید، چه نظری دارید؟

فیلم «پیرپسر» نیروی وحدت ملی را برای تماشاگران سینما فراهم کرد. این فیلم به نوعی آشتی ملی را در سینمای ایران ایجاد کرده است. هدف اصلی این است که سینمای ایران زنده بماند و چراغ آن روشن بماند. برای فیلم «پیرپسر»، تمامی دوستان، از مدیران ارشاد گرفته تا تهیه‌کنندگان، شورای صنفی، سینماداران، و جامعه صنفی تهیه‌کنندگان و پخش‌کنندگان، تمام تلاش خود را کردند تا ثمره زحمات گروه سازنده اثر به بار بنشیند. وقتی دیدند مردم به سینما می‌آیند، باید از آنها حمایت می‌کردند و آنها هم این کار را کردند. نتیجه این حمایت‌ها برای ما و برای شما که در این عرصه فعالیت می‌کنید، بسیار جالب بوده است. این سطح از توجه و حضور مردم واقعاً توجه‌برانگیز است.

از روز سه‌شنبه که تقریباً به انتهای هفته نزدیک می‌شدیم، سانس‌های فوق‌العاده ما تا ساعت ۵ صبح به‌طول می‌انجامید و دوباره از ساعت ۸ صبح اکران‌ها آغاز می‌شد. چه زمانی شاهد چنین استقبالی بودیم؟ در چند دهه گذشته، چنین اتفاقی در سینما‌ها مشاهده نشده است. در سینما‌هایی که امکان آن فراهم بود و مجوز داشته‌اند، ما در ساعات یک و نیم بامداد، دو و نیم، سه، چهار و نیم، و ۵ صبح سانس داشتیم. سینمای هدیش این امکان را مهیا کرده است. لازم است از مدیر و کارکنان آن تشکر کنم که بدون افزودن شیفت جدید، شخصاً ایستاده و مشغول به کار شدند. آنها حتی بین خود زمان استراحت گذاشتند. واقعاً چهارشنبه، پنج‌شنبه و جمعه‌های عجیبی را تجربه کردیم.

در بامداد شنبه مردم تا ساعت ۵ صبح به سینما آمدند. این یک اتفاق نادر است. به نظر نمی‌رسد که چنین چیزی در تاریخ سینما سابقه داشته باشد. سانس‌های فوق‌العاده برای برخی فیلم‌ها سابقه داشته، اما نه به اندازه‌ای که اینقدر متوالی و پشت سر هم تکرار شود. حدود ۷۲ ساعت سانس مداوم داشتیم که این موضوع شایسته توجه و تقدیر است. ما واقعاً شاکر خداوند هستیم و از مردم ایران و دوستداران هنر سپاسگزاریم و دست آنها را به محبت می‌فشاریم.

بدون شک نقدهای منفی اخیر در خصوص فیلم را نیز دیده‌اید. این نقدها را تا چه اندازه منصفانه تلقی می‌کنید؟

بسیاری از نقدهای منفی که منتشر می‌شود، به نظر می‌رسد بیشتر شبیه به عقده‌گشایی باشد تا نقد واقعی. من آقای (حسین) دهباشی را نمی‌شناختم و اکنون متوجه شدم که او مجری و پژوهشگر تاریخ است. او از کلمات ناپسندی استفاده می‌کند که حتی ما در فیلم‌های صریح خودمان هم به کار نبرده‌ایم. در کل فیلم حتی یک فحش هم پیدا نمی‌شود. توهین و فحاشی به اشخاص بار حقوقی دارد و آنها می‌توانند از شما شکایت کنند. این شیوه برخورد نه تنها نقد اصولی نیست، بلکه تأثیر منفی بر جامعه می‌گذارد. این خط از یک جایی شکل می‌گیرد که مشخص نیست.

این افرادی که چنین رفتار‌هایی از خود نشان می‌دهند، ممکن است ناشی از دشمنی‌ها یا عداوت‌های شخصی باشد و به جای ارائه نقد سازنده، به توهین و بی‌احترامی روی آوردند. یک فرد فرهنگی اینچنین صحبت نمی‌کند.

مسعود فراستی نیز فیلم «پیرپسر» را به عنوان کثیف‌ترین فیلمفارسی معرفی کرده است. به نظر شما آیا افرادی چون دهباشی و فراستی به این اندازه با فیلم مخالف هستند؟

منتقدان آگاه، روشنفكر و تحصیل‌کرده نیز در خصوص این فیلم نظر داده‌اند. اما همواره نظرات مثبت به چشم نمی‌آید. مخالفت‌ها بیشتر به چشم می‌آید. همچنین آقای فراستی معمولاً به صورت مخالف نظر می‌دهند و این روش و سلیقه نقد ایشان است؛ چرا که هنگامی که همه از یک اثر تعریف می‌کنند، نقد منفی ایشان برجسته‌تر می‌شود.

با این وجود، نقد باید سازنده و مبتنی بر محتوای فیلم باشد. حملات شخصی و درگیری‌های غیر مرتبط با محتوا را نمی‌توان نقد به حساب آورد. صحبت‌های آقای دهباشی فرامتنی و بی‌ربط به فیلم است. ممکن است او انتقادی نسبت به برخی نهادها یا وزارت فرهنگ داشته باشد. به نظر می‌رسد او فیلم را ندیده است. چرا که ادعا‌هایی که می‌کند، غیرواقعی است. او نسبت به تمام شخصیت‌های زن فیلم اظهارنظر می‌کند، در حالی که در فیلم ما تنها یک شخصیت زن وجود دارد. شما کدام فیلم را تماشا کرده‌اید؟ «رعنا» در تمام فیلم به خود احترام می‌گذارد و به همین دلیل کشته می‌شود. رعنا با احترام به عشقی که به علی دارد، مبارزه می‌کند. آیا او زنی بدکاره است؟ شما به‌طور کلی داستان فیلم را نشنیده‌اید و نمی‌دانید موضوع درباره چیست. کجای فیلم به اظهارات شما شبیه است؟

در این فیلم یک پسر خوب وجود دارد که موجب می‌شود دو نفر اطرافش به سمت خوبی حرکت کنند. اما شیطان در فیلم آنها را از بین می‌برد و حذف می‌کند.

آقای فراستی معمولاً می‌گوید تنها ۱۰ دقیقه از فیلم‌ها را تماشا کرده و سپس می‌رود. اگر آقای فراستی ۳ ساعت و ده دقیقه از فیلم «پیرپسر» را در سینما مشاهده کرده باشد، می‌توان گفت که ما وظیفه‌مان را به خوبی انجام داده‌ایم. من اهمیتی به این نمی‌دهم که نقد ایشان مثبت بوده یا منفی. اگر توانسته‌ایم آقای فراستی را سه ساعت در سالن نگه داریم، نشان می‌دهد که در این زمینه موفق بوده‌ایم. واقعاً باید دوربین‌های سالن را بررسی کنیم که آقای فراستی فیلم را در آنجا مشاهده کرده است. به اصطلاح ما درخواست ویدئوچک (VAR) داریم.

ایشان همواره درباره تمامی فیلم‌های تحسین شده سینمای ایران نظر منفی دارند؛ از «جدایی نادر از سیمین» تا «درباره الی» و فیلم «هامون» آقای (داریوش) مهرجویی. نظر ایشان محترم، اما به نظر می‌رسد که هدفی پشت این گفته‌ها وجود دارد. باید ببینیم فیلم مورد علاقه آقای فراستی چه فیلمی است.

فیلم سینمایی «پیرپسر» دومین تجربه کارگردانی اکتای براهنی در عرصه سینما است. فیلمنامه این اثر نیز به قلم خود او نگارش شده و تهیه‌کنندگی آن را بابک حمیدیان و حنیف سروری به‌صورت مشترک بر عهده دارند.

در جمع بازیگران اصلی، چهره‌های مشهور نظیر لیلا حاتمی، حامد بهداد، محمد ولی‌زادگان و حسن پورشیرازی به ایفای نقش پرداخته‌اند. همچنین گروهی از بازیگران دیگر از جمله محمدرضا داوودنژاد، رضا رویگری، فهیمه رحیم‌نیا، بابک حمیدیان، وحید قاضی‌زاهدی، علی رحیمی، هژیرسام احمدی، وحید رحمتی، شقایق فریادشیران، آرش آقابیک، مهسا باقری، میثم غنی‌زاده، مهری کاظمی، آذر محمدی، محمد برنج‌پور، غلام‌علی رضایی و عباس پرنیانی نیز در نقش‌های مکمل حاضر هستند.

فیلم «پیرپسر» داستان دو برادر میانسال به نام‌های علی و رضا را روایت می‌کند که با پدر زورگو و قلدر خود که غلام نام دارد، در یک خانه قدیمی زندگی می‌کنند. آنها با مشکلات اقتصادی شدیدی دست و پنجه نرم می‌کنند و نزاع‌های خانوادگی و درگیری‌های نسلی به اوج خود می‌رسد.