نقص این ویتامینها در افراد دیابتی ایجاد مشکلات میکند
تحقیقات نشان میدهد که افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ معمولاً دارای سطوح کمتری از ویتامین C در بدن خود هستند. در این نوشتار به میزان مورد نیاز ویتامین C، فواید آن و شرایطی که باید به مصرف مکملهای این ویتامین فکر کرد، خواهیم پرداخت.
ارتباط دوسویه ویتامین C و دیابت
اگر مبتلا به دیابت نوع ۲ هستید، احتمالا همواره بر کنترل کربوهیدراتها تمرکز دارید؛ زیرا نوع و مقدار کربوهیدراتهای مصرفی تأثیر مستقیمی بر قند خون خواهد داشت. اما علاوه بر این، برخی ریزمغذیها نقش حیاتی در مدیریت دیابت و جلوگیری از عوارض آن ایفا میکنند که ویتامین C از مهمترین آنها بهشمار میآید.
جالب است که بدانید سطح ویتامین C در خون افراد دیابتی عموماً پایینتر است. در یک تحقیق مشخص شد که ۹۵ درصد از افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ با کمبود این ویتامین روبرو هستند. اما چرا ویتامین C تا این حد اهمیت دارد؟
ویتامین C در موارد زیر نقش حیاتی ایفا میکند:
ساخت کلاژن (برای حفظ سلامت پوست، عضلات، استخوانها و بافتهای همبند)
مقابله با رادیکالهای آزاد
تقویت ایمنی بدن
افزایش جذب آهن
دکتر «دوایت تاولر»، متخصص غدد، بیان میکند: «دریافت کافی ویتامین C برای سلامت عمومی بدن بهویژه در افراد دیابتی از اهمیت بالایی برخوردار است، زیرا میتواند به کاهش عوارضی همچون مشکلات قلبی، استخوانی و اختلالات ترمیم زخم کمک نماید.»
چرا افراد دیابتی سطوح ویتامین C پایینتری دارند؟
چند عامل اصلی در این زمینه دخیل هستند:
چربیهای احشایی شکمی موجب افزایش التهاب و استرس اکسیداتیو میشوند و بدن برای خنثیسازی این وضعیت، به مصرف بیشتری از ویتامین C نیاز دارد.
اضافهوزن سطح ویتامین C در بدن را کاهش میدهد.
آسیبهای کلیوی مربوط به دیابت میتواند منجر به افزایش دفع ویتامین C گردد.
فواید احتمالی ویتامین C برای افراد دیابتی
۱. کمک به مدیریت قند خون
اگرچه انجمن دیابت آمریکا تصریح میکند که هیچ مکملی نمیتواند جایگزین درمان دیابت شود، شواهد علمی حاکی از این است که ویتامین C میتواند حساسیت به انسولین را افزایش دهد و به کنترل بهتر قند خون کمک کند.
تحقیقات نشان دادهاند که این ویتامین ممکن است در کاهش موارد زیر مؤثر باشد:
HbA۱c
قند خون ناشتا
قند بعد از غذا
البته هنوز نیاز به تحقیقات بیشتری برای تأیید رسمی آن بهعنوان درمان مستقل وجود دارد.
۲. حمایت از سلامت قلب و عروق
افراد مبتلا به دیابت دو برابر بیشتر از سایرین در معرض خطر سکته قلبی و مغزی قرار دارند. ویتامین C با:
کمک به کنترل فشار خون
افزایش تولید نیتریک اکسید به منظور گشاد شدن عروق
کاهش آسیب رادیکالهای آزاد به عروق
میتواند محافظت قابل توجهی از قلب به عمل آورد.
۳. حمایت از چشمها، کلیهها و اعصاب
قند خون بالا میتواند به رگهای خونی کوچک و بزرگ آسیب بزند که منجر به بروز مشکلاتی نظیر:
رتینوپاتی (آسیب به چشم)
نفروپاتی (آسیب به کلیه)
نوروپاتی (آسیب به اعصاب)
میشود. با توجه به خاصیت آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی ویتامین C، این ویتامین میتواند در جلوگیری از پیشرفت این آسیبها مؤثر باشد.
چقدر ویتامین C نیاز داریم؟
میزان توصیه شده روزانه (RDA):
مردان: ۹۰ میلیگرم
زنان: ۷۵ میلیگرم
باردار: ۸۵ میلیگرم
شیردهی: ۱۲۰ میلیگرم.
اما تحقیقات نشان میدهند افرادی که به دیابت نوع ۲ مبتلا هستند، به حدود ۱.۵ برابر این مقدار نیاز دارند؛ یعنی حداقل ۱۲۵ میلیگرم در روز و در ایدهآل ۲۰۰ میلیگرم در روز برای دستیابی به سطح مطلوب ویتامین C در بدن ضروری است.
منابع غذایی غنی از ویتامین C
۱ لیوان توتفرنگی: ۸۹ میلیگرم
۱ عدد کیوی: ۵۶ میلیگرم
۱ لیوان بروکلی پخته: ۱۲۵ میلیگرم
۱ لیوان فلفل دلمهای قرمز: ۲۱۳ میلیگرم
مصرف ۵ واحد متنوع میوه و سبزی روزانه بهراحتی مقدار بیش از ۲۰۰ میلیگرم ویتامین C را تأمین میکند.
در صورت عدم دریافت ویتامین C کافی از طریق غذا، مشاوره با پزشک در خصوص مصرف مکملهای ۱۵۰ تا ۳۰۰ میلیگرم میتواند گزینهای مناسب باشد.
در حالی که ویتامین C محلول در آب است و معمولاً مقدار اضافی آن از بدن خارج میشود، مصرف بیش از حد آن ممکن است عوارضی را به همراه داشته باشد:
مشکلات گوارشی: شامل تهوع، سوزش معده و اسهال
افزایش ریسک سنگ کلیه: به ویژه در مردان
آسیب به کلیه: مصرف دوزهای بسیار بالا میتواند برای کلیهها خطرناک باشد، بهخصوص در افرادی که دچار مشکلات کلیوی ناشی از دیابت هستند.
اختلال در نتایج تست قند: مصرف مقادیر بالای ۵۰۰ میلیگرم در روز ممکن است موجب تغییر نادرست در نتایج قند خون شود.