تخصیص کامل انرژی الکتریکی به چاه‌های کشاورزی منوط به رعایت مجوز استفاده از آب

در شرایطی که تنش آبی در بیشتر حوزه‌های آبریز کشور به شدت افزایش یافته، نگرش مسئولان نسبت به منابع آب زیرزمینی با توجه ویژه‌تر و حساسیت بیشتر توأم شده است. در این میان، چاه‌های کشاورزی که به عنوان یکی از بزرگترین مصرف‌کنندگان آب و برق محسوب می‌شوند، بیش از پیش مورد توجه و بررسی قرار گرفته‌اند.

پس از برگزاری جلسه‌ای بین کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی و وزیر نیرو، اعلام شد که تأمین برق برای چاه‌های کشاورزی کشور صرفاً در چارچوب پروانه‌های بهره‌برداری از آب انجام خواهد شد. به بیان ساده‌تر، این تصمیم بدین معناست که کشاورزانی که مجوز رسمی برای برداشت آب دارند، در صورتی که ساعات مجاز فعالیت چاه را رعایت کنند، می‌توانند از تأمین کامل برق بهره‌مند شوند.

بر اساس اطلاعات ارائه‌شده از سوی مسئولان شرکت توانیر، تاکنون تمامی چاه‌های دارای پروانه به سیستم‌های هوشمند اندازه‌گیری مصرف برق و آب مجهز شده‌اند. این سیستم‌ها به دقت مصرف و زمان فعالیت چاه‌ها را ثبت کرده و در یک سامانه تجمیعی ارزیابی می‌کنند. براساس داده‌های به‌دست‌آمده، متوسط ساعات مجاز کارکرد چاه‌های کشاورزی در کشور کمتر از ۱۹ ساعت در روز است و این عدد مبنای تصمیم‌گیری برای تخصیص برق قرار گرفته است.

اما مسأله به همین جا محدود نمی‌شود. همراه با مدیریت دسترسی به منابع آبی، مصرف برق در بخش کشاورزی نیز به دقت تحت نظر کارشناسان و مسئولان صنعت برق قرار دارد. آمارها نشان می‌دهد که از مجموع تقریباً ۲۷۰ تراوات‌ساعت برق مصرفی در کشور، حدود ۵۲ تراوات‌ساعت به بخش کشاورزی اختصاص یافته است؛ که نشان‌دهنده تقریباً یک پنجم از کل مصرف برق است.

در این زمینه پتانسیل قابل توجهی برای کاهش مصرف برق وجود دارد. از به‌روزرسانی الکتروموتورها گرفته تا اصلاح ساعات کار و استفاده از تکنولوژی‌های نوین، همه اینها اقداماتی هستند که می‌توانند مصرف این بخش را تا ۵۰ درصد کاهش دهند. برخی از این پروژه‌ها در نقاط مختلف کشور به صورت آزمایشی اجرا شده و نتایج امیدبخش و مثبتی نیز به همراه داشته‌اند.

به‌طور کلی، به نظر می‌رسد که رویکرد جدید وزارت نیرو در همکاری با کشاورزان، تلاشی است برای برقراری تعادل میان تأمین نیازهای تولید کشاورزی و حفاظت از منابع حیاتی کشور؛ تعادلی که در صورت ادامه خشکسالی‌ها، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.