هزینههای سرسامآور جابهجایی در تهران/ حقوق یک ماه کارگر هم پاسخگوی آن نیست
آرمان زارعی: در تهران، فرآیند اسبابکشی دیگر صرفاً جابهجایی برخی کارتنها و مبلمان نیست؛ این تبدیل به یک پروژهای با هزینههای بالایی شده که میتواند خستگی و فشارهای بسیاری به همراه داشته باشد و برای خانوادهها به شکل یک شوک مالی بزرگ جلوه کند. با توجه به رشد بیسابقه تورم و افزایش هزینههای مسکن، خوراک و حملونقل، حالا تغییر مکان از یک منزل اجارهای به منزلی دیگر ممکن است به اندازه یک سفر تفریحی، هزینهبر باشد.
هزینه کرایه یک کامیونت مسقف برای انتقال وسایل یک واحد ۷۰ تا ۹۰ متری در مناطق مختلف تهران، بین ۶ تا ۹.۵ میلیون تومان برآورد میشود. این رقم در نظر نگرفته کارگر، بستهبندی، طبقات و مسیر میباشد. همین خدمات پایه نیز با توجه به روز هفته، منطقه مبدا و مقصد و وضعیت ترافیک، ممکن است تا ۲۰ درصد تغییر پیدا کند.
برخی شهروندان در مصاحبه با خبرآنلاین اظهار میکنند که این هزینهها نسبت به سال گذشته بهطرز عجیبی افزایش یافته است. یکی از ساکنان تهرانی که بهتازگی از خیابان جمهوری به تهرانپارس نقل مکان کرده است، میگوید: «تنها برای کرایه ماشین و دو کارگر، بدون در نظر گرفتن بستهبندی، ۱۴ میلیون تومان هزینه کردم. اصلاً نمیتوانستم باور کنم. مثل اینکه دارن طلا منتقل میکنن، نه یخچال و لباسشویی!»
مزد کارگر برای ۳ ساعت اول بین ۵۵۰ تا ۷۵۰ هزار تومان برای هر نفر محاسبه میشود. برای هر ساعت اضافه هم بین ۲۵۰ تا ۳۵۰ هزار تومان هزینه در بر دارد. برای جابهجایی یک منزل عادی که معمولاً ۴ تا ۵ ساعت زمان میبرد، حضور دو یا سه کارگر الزامیست. لذا، باید هزینهای حدود ۳ تا ۴.۵ میلیون تومان صرفاً برای دستمزد کارگران پرداخت گردد.
تغییر مکان از طبقات بالا نیز بار مالی مشخص خود را دارد. برخی شرکتها بابت هر طبقه در ساختمانهای بدون آسانسور بین ۵۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان اضافه دریافت میکنند. در مواقعی که آسانسور خراب باشد یا استفاده از آن ممنوع گردد، کارگران معمولاً مبلغ اضافی را به صورت توافقی تعیین کرده و برخی اوقات مجبور به بحث و چانهزنی میشوند.
در صورتی که بخواهید خدمات بستهبندی حرفهای نیز بهرهبرداری کنید، برای منزل با متراژ ۷۰ تا ۹۰ متر باید بین ۸ تا ۱۵ میلیون تومان سایر هزینهها را لحاظ کنید. هزینه کارتنها بین ۸۰ تا ۱۵۰ هزار تومان متغیر است و معمولاً هر منزل برای بستهبندی اصولی، به ۳۰ تا ۵۰ کارتن نیاز خواهد داشت. یکی از مشتریان در این رابطه میگوید: «من فقط ۱۲ میلیون تومان پرداخت کردم تا وسایل مرا بستهبندی کنند. سپس متوجه شدم که خیلی از وسایل در کارتنها آسیب دیده بودند و بستهبندی بهدرستی انجام نشده بود.»
علاوه بر این موارد، در صورت داشتن وسایل خاصی مانند پیانو، یخچال ساید، ماشین لباسشویی سنگین، گاوصندوق یا تردمیل، شرکتها هزینههای جداگانهای را درخواست میکنند. هزینه جابهجایی یخچال ساید بین ۸۰۰ هزار تا ۲ میلیون تومان، پیانو بین ۱.۵ تا ۳ میلیون و گاوصندوق بسته به وزن آن، ممکن است تا ۴ میلیون تومان نیز برسد. به همین خاطر، برخی خانوادهها تصمیم میگیرند که از حمل این نوع وسایل صرفنظر کرده یا بهقول خودشان، «با نذر و دعا میفرستند برای مستأجر بعدی!»
بیمه وسایل نیز بهطور اختیاری ارائه میشود و عموماً در فاکتور نهایی قید نمیگردد. شرکتها معمولاً سقف بیمه ۲۰۰ میلیون تومانی را با هزینهای بین ۱ تا ۲ میلیون تومان پیشنهاد مینمایند، اما در عمل، بسیاری از افراد به این بیمه اعتماد نمیکنند. یکی از مخاطبان بیان میکند: «در قرارداد نوشته بودند بار بیمهست، اما وقتی مبل آسیب دید، گفتند این شامل بیمه نمیشود، چون خودت گفتی از طبقه پنج بیا پایین!»
نکته عجیب دیگری که به چشم میآید، تغییر نرخ در ایام تعطیلات و روزهای جمعه است. اکثر شرکتها در این روزها هزینهها را بین ۱۵ تا ۳۰ درصد افزایش میدهند. این امر موجب شده تا برخی خانوادهها بهجای برنامهریزی برای آخر هفتهها، مجبور شوند در میانه هفته اقدام به اسبابکشی کنند، حتی اگر اخذ مرخصی برایشان دشوار باشد.
اما شاید نکته حائز اهمیتتر در میان این اعداد و ارقام، مقایسه آنها با درآمد مردم باشد. حداقل دستمزد ماهیانه کارگران برای سال ۱۴۰۴ حدود ۱۰ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان مشخص شده است. به همین دلیل، اگر یک کارگر بخواهد فقط یکبار در سال اقدام به اسبابکشی کند، باید تقریباً بیش از یکبار حقوق خود هزینه کند. این به این معناست که تغییر مکان برای بخش عمدهای از مردم، به ویژه طبقات کمدرآمد، دیگر یک نیست؛ بلکه بحران جدی در سطح معیشت آنها به شمار میآید.
افزایش نرخ اجارهبها در تهران، زمینهساز موج گستردهای از جابهجاییها شده، اما اکنون هزینه بالای اسبابکشی خود به یک مانع بزرگ برای نقل مکان تبدیل گشته است. خانوادهای که پیشتر از مناطق مرکزی تهران به نواحی ارزانتر مهاجرت میکردند، حالا با شنیدن نرخهای جدید باربری، ترجیح میدهند حتی در مکانهایی با شرایط نامناسب بمانند تا از تحمل این هزینههای سرسامآور رهایی یابند.
در چنین اوضاعی، نبود نظارت و نداشتن نرخنامه مشخص، فضای مناسبی برای شرکتهای باربری فراهم کرده تا نرخها را به دلخواه خود افزایش دهند. هرچند برخی اتحادیهها نرخهای تقریبی را اعلام کردهاند، واقعیت بازار بسیار متفاوت از آنچه روی کاغذ آمده است، میباشد. اکنون دیگر فرآیند اسبابکشی نه تنها یک چالش فیزیکی، بلکه بحرانی مالی است که بسیاری از خانوادهها را با مشکل مواجه کرده است.
۲۲۳۲۲۴
