مقدار آورده نقدی مورد نیاز برای مسکن کارگری چه میزان است؟/ جزئیات مربوط به ساخت مسکن کارگری منتشر گردید

مسکن کارگری یکی از ارکان نهضت ملی مسکن محسوب می‌شود که در سال‌های اخیر توجه کمتری به آن شده و حالا دولت با انگیزه بیشتری برای تحقق آن اقدام کرده است. موضوع قابل‌توجه در این زمینه، نحوه تأمین مالی مسکن کارگری و سهم کارگران در پوشش هزینه‌های ساخت است؛ مسئله‌ای که در نهضت ملی مسکن با وجود تدابیر خاص در قراردادهای پروژه‌ها، تبدیل به نقطه ضعف طرح شده است.

به نوشته همشهری: تحقیقات نشان می‌دهند که هزینه ساخت یک مترمربع زیربنای مسکونی در پروژه‌های نهضت ملی مسکن به‌دلیل همکاری نامطلوب بانک‌ها و طولانی شدن زمان ساخت تحت تأثیر فرصت‌سوزی‌ها در اجرای پروژه‌ها، از حدود ۴.۵ میلیون تومان در ابتدای طرح به بیش از ۱۱ میلیون تومان در انتهای سال گذشته و در حال حاضر به بالای ۱۵ میلیون تومان افزایش یافته است. از این رو، بسیاری از متقاضیان با مشکل تأمین آورده نقدی مواجه شده‌اند. تکرار این وضعیت به سادگی می‌تواند مسکن کارگری را از مسیر خارج کند.

برآورد هزینه ساخت مسکن در نهضت ملی

دولت به‌عنوان مسئولین پروژه‌های نهضت ملی مسکن، اعلام کرده که هزینه ساخت هر مترمربع زیربنای مسکونی تا پایان سال گذشته به ۱۱ میلیون تومان رسیده است. البته این رقم مربوط به واحدهایی است که کار ساخت آن‌ها از پیش آغاز شده و برای واحدهای جدید، ضروری است که تغییرات قیمت نهاده‌های ساختمانی و هزینه‌های ساخت مدنظر قرار گیرد.

در بدترین حالت، برای محاسبه هزینه ساخت واحدهای جدید، باید افزایش قیمت نهاده‌های ساختمانی در محاسبات گنجانده شود که با توجه به تورم تقریباً ۵۰ درصدی که مرکز آمار ایران در بهار امسال اعلام کرده، هزینه ساخت یک مترمربع به حدود ۱۶.۵ تا ۱۸ میلیون تومان خواهد رسید.

هزینه ساخت واقعی مسکن

در مقایسه با اظهارات دولتی‌ها در مورد هزینه ساخت مسکن، سازندگان خصوصی اعداد و ارقامی به مراتب بالاتر را ارائه می‌دهند. به عنوان مثال، فرشید پورحاجت، دبیر کانون انبوه‌سازان کشور به‌تازگی هزینه ۳۰ میلیون تومان (بدون احتساب هزینه زمین) را که شامل ۲۵ میلیون تومان هزینه ساخت و ۵ میلیون تومان هزینه خدمات دولتی و عمومی است، اعلام کرده که ۱۳۰ درصد بیشتر از هزینه اعلام شده توسط مسئولان می‌باشد.

براساس محاسبات فعالان بخش خصوصی، هزینه ساخت یک واحد آپارتمان ۱۰۰ متری با رعایت استانداردها و مقررات ملی ساختمان بدون احتساب قیمت زمین، به محدوده ۲.۵ تا ۳ میلیارد تومان می‌رسد.

برآورد هزینه مسکن کارگری

به تازگی، ساخت ۹۴ هزار واحد مسکن کارگری در کشور آغاز شده است. طبق گفته احمد میدری، وزیر کار، در تفاهم‌نامه‌های مربوط به مسکن کارگری، مقرر شده که کارفرمایان نیز حداقل ۲۰ درصد از هزینه‌ها را سرمایه‌گذاری کنند.

از آن‌جایی که طرح مسکن کارگری یکی از زیرمجموعه‌های نهضت ملی مسکن به شمار می‌آید، از تسهیلات ۶۵۰ میلیون تومانی این نهضت بهره‌مند می‌شود و در نتیجه کارگران موظفند تا مابه‌التفاوت بین سهم کارفرمایان و تسهیلات ارائه شده با هزینه واقعی ساخت را تأمین کنند.

براساس آخرین برآوردها، هزینه ساخت یک مترمربع زیربنای مسکونی جدید و با در نظر گرفتن قیمت فعلی نهاده‌های ساختمانی و بدون لحاظ تورم دوران ساخت، بین ۱۶.۵ تا ۱۸ میلیون تومان تخمین زده می‌شود و برای یک واحد آپارتمان ۱۰۰ متری، برآورد می‌شود که نیاز به سرمایه‌گذاری تقریباً ۱.۷ میلیارد تومانی باشد.

اگر حدود ۳۴۰ میلیون تومان از این مقدار (معادل ۲۰ درصد) توسط کارفرمایان تأمین شود و ۶۵۰ میلیون تومان تسهیلات نیز از سوی بانک‌ها به پروژه تخصیص یابد، حداقل آورده نقدی مورد نیاز حدود ۷۱۰ میلیون تومان خواهد بود که باید در حدود دو تا سه سال توسط متقاضیان پرداخت شود.

طبق محاسبات انجام شده، فارغ از دوره‌های واریز آورده نقدی، متقاضیان در فاصله زمانی ۲۴ تا ۳۶ ماهه ساخت واحدها، باید ماهیانه بین ۲۰ تا ۳۰ میلیون تومان برای پرداخت آورده نقدی مسکن کارگری کنار بگذارند، در حالی که هم‌اکنون حداقل حقوق کارگران با احتساب مزایا ۱۳.۵ میلیون تومان است و حداقل آورده نقدی مسکن کارگری معادل ۱.۵ برابر این رقم می‌باشد.

علاوه بر این مبالغ، نحوه تسویه سهم ۲۰ درصدی کارفرمایان با کارگران هم به وضوح مشخص نیست، و همچنین باید در نظر داشت که در تمام مدت واریز آورده نقدی، کارگران موظف به پرداخت هزینه‌های جاری مسکن استیجاری خود هستند که طبق برآوردها حدود ۵۰ درصد از کل هزینه‌های ماهانه آنان را تشکیل می‌دهد.

با در نظر گرفتن مجموع این محاسبات، به‌نظر می‌رسد برای نجات مسکن کارگری از بحران آورده نقدی، نیاز به انجام تغییرات اساسی و کاهش قابل‌توجه سهم کارگران وجود دارد؛ در غیر این صورت، جامعه هدف اصلی این طرح هیچ‌گونه توانی برای مشارکت در آن نخواهد داشت و مسکن کارگری تنها به افرادی با شرایط مالی مناسب به‌منظور سرمایه‌گذاری مفید خواهد بود.

۲۲۳۲۲۵